Vandaag de dag zien we een samensmelting van IT- en OT-omgevingen, die grotendeels het gevolg is van digitale transformatie, het IIoT en de opkomst van nieuwe technologieën, zoals kunstmatige intelligentie en machine learning. Maar wat betekent dit voor de procesindustrie?
Door de samensmelting van IT en OT begint de grens tussen de fysieke en de digitale wereld te vervagen, wat nieuwe kwetsbaarheden met zich meebrengt. Daardoor is geïntegreerde beveiliging niet langer een luxe, maar een absolute noodzaak. Wat ooit geïsoleerde systemen waren, zijn nu systemen die steeds meer met elkaar verbonden zijn, vaak zonder dat ze oorspronkelijk zijn ontworpen om te werken buiten duidelijk afgebakende beveiligingszones en gecontroleerde datakanalen. Dit betekent dat de systemen kwetsbaarder kunnen zijn voor cyberaanvallen, wat van invloed kan zijn op productiviteit, efficiëntie, kwaliteit en zelfs veiligheid.
Wat is IT/OT-beveiliging?
Van oudsher richt IT-beveiliging zich op het beschermen van gegevens en informatiesystemen, waarbij de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid ervan worden gewaarborgd. Dit omvat het beveiligen van computers, netwerken en servers tegen inbreuken, malware en ongeoorloofde toegang, terwijl OT-beveiliging zich richt op het beschermen van de fysieke hardware en software die fysieke processen en apparatuur bewaakt, bestuurt en meet. Het belangrijkste doel van OT-beveiliging is het waarborgen van de veiligheid en de continue beschikbaarheid van de fysieke systemen in de fabriek.
De toenemende verwevenheid tussen de fysieke en digitale wereld heeft vandaag de dag geleid tot een nieuw concept van IT/OT-beveiliging, dat verwijst naar de gecombineerde werkwijzen en technologieën die worden gebruikt om zowel de digitale informatiesystemen (de IT) als de fysieke procesbesturingssystemen (de OT) te beschermen tegen cyberdreigingen. Met de introductie van digitaal aangestuurde sensoren en IIoT-technologie wordt de kloof tussen digitaal en fysiek in de procesindustrie steeds kleiner, en daarom moeten we verder kijken dan het fysieke en ook de cyberbeveiliging van instrumentatie waarborgen.
Het belang van cyberbeveiliging in de procesindustrie
In de procesindustrie gaat IT/OT-beveiliging niet langer alleen over het beschermen van gegevens; het gaat om het waarborgen van kritieke processen die fabrieken draaiende houden en gemeenschappen veilig houden. Eén enkel beveiligingslek kan leiden tot bedrijfsonderbrekingen, schade aan apparatuur, milieuschade of zelfs levensgevaar. Naarmate de connectiviteit toeneemt en de regelgeving strenger wordt, moet het beveiligen van IT/OT-systemen een bedrijfskritische prioriteit worden. Dit is waarom het belangrijk is:
De opkomst van Industrie 4.0 en de noodzaak van realtime veiligheidsrisicobeheer
De laatste tijd zorgt Industrie 4.0 voor een toename van onderling verbonden systemen, automatisering en datagestuurde processen. Een grotere connectiviteit brengt echter ook een grotere blootstelling aan cyberdreigingen met zich mee. Traditionele periodieke risicobeoordelingen kunnen geen gelijke tred houden met de dynamische omgevingen van vandaag. Dankzij realtime veiligheidsrisicobeheer kunnen organisaties bedreigingen direct opmerken, beoordelen en erop reageren, waardoor downtime wordt beperkt en cruciale bedrijfsactiviteiten ongehinderd kunnen doorgaan.
Door IT- en OT-netwerken continu te bewaken, krijgen bedrijven direct inzicht in afwijkingen en kwetsbaarheden. Realtime gegevens maken een dynamische risicoprioritering mogelijk, waardoor middelen worden ingezet voor de meest kritieke kwesties. In combinatie met geautomatiseerde waarschuwingen en vooraf gedefinieerde responsworkflows versnelt deze aanpak het herstel en beperkt deze de impact op de bedrijfsvoering tot een minimum.
De IEC 62443-normenreeks benadrukt het belang van continu risicobeheer gedurende de gehele levenscyclus van industriële automatiserings- en besturingssystemen als basis voor cyberweerbaarheid.
Cyberweerbaarheid realiseren in de digitale fabriek
Cyberweerbaarheid is geen eenmalige aangelegenheid; het is een continu proces. Een oplossing die de bedrijfscontinuïteit versterkt en kritieke infrastructuur beschermt in een wereld die steeds meer met elkaar verbonden is. Door de cyberweerbaarheid van uw fabriek te waarborgen, zorgt u ervoor dat uw bedrijfsvoering cyberincidenten kan doorstaan en zich daarvan kan herstellen, zonder dat dit ten koste gaat van de veiligheid of de productiviteit. Om de cyberweerbaarheid van uw fabriek te vergroten, raden wij het volgende aan:
- Zorg voor een meerlaagse beveiliging: pas beveiligingsmaatregelen toe op zowel IT- als OT-netwerken, zoals firewalls, inbraakdetectie, netwerksegmentatie en strikte toegangscontroles.
- Houd u aan de industrienormen: neem IEC 62443 en het NIST Cybersecurity Framework in acht om naleving en best practices te garanderen.
- Kies voor deskundige partners: kies voor gecertificeerde leveranciers. Dan hebt u de zekerheid dat de producten zijn ontworpen volgens het principe "secure by design" en gedurende de gehele levenscyclus worden beheerd.
- Bewaak continu: maak gebruik van tools voor realtime monitoring en dreigingsdetectie om inzicht te krijgen en snel te kunnen reageren op afwijkingen.
- Beheer verouderde systemen: pas compenserende maatregelen toe, zoals netwerkafscherming en het gebruik van whitelists voor applicaties, wanneer het installeren van patches niet mogelijk is.
- Stel een Incident Response Plan op: leg rollen, escalatieprocedures en herstelmaatregelen vast, en test deze regelmatig om ervoor te zorgen dat alles klaar is voor gebruik.
- Creëer een cyberbeveiligingscultuur: train medewerkers, stimuleer samenwerking tussen IT en OT en voer regelmatig risicobeoordelingen uit om kritieke assets te beschermen.
Een veilige connectiviteit: de basis van cyberweerbaarheid
Cyberweerbaarheid en realtime risicobeheer zijn alleen mogelijk als de onderliggende infrastructuur veilig is. In de procesindustrie vormen connectiviteitsprotocollen zoals IO-Link, Ethernet-APL en Bluetooth® de ruggengraat van slimme automatisering, waardoor een naadloze gegevensuitwisseling tussen procesinstrumenten, besturingssystemen en bedrijfsnetwerken mogelijk wordt.
Deze protocollen zorgen echter niet alleen voor connectiviteit; ze kunnen ook de deur openzetten voor mogelijke cyberdreigingen als ze niet worden ondersteund door strenge beveiligingsmaatregelen. Daarom is samenwerking met een leverancier die blijk geeft van een hoge mate van cyberbeveiligingsvolwassenheid essentieel voor de bescherming van uw fabriek. Elementen zoals apparaatidentiteit, betrouwbare gegevensbronnen en gecontroleerde toegang op het niveau van sensoren en actuatoren hebben een directe invloed op de effectiviteit van systemen op hoger niveau, zoals PLC's, DCS en MES. Een volwassen leverancier zorgt ervoor dat de belangrijkste beveiligingen vanaf het begin zijn ingebouwd.
Aangezien cyberbeveiliging slechts zo sterk is als het zwakste schakel, moet de communicatie op veldniveau met de grootste zorgvuldigheid worden geïmplementeerd. Leveranciers die een op normen gebaseerde, levenscyclusgerichte beveiligingsaanpak hanteren (zoals IEC 62443) dragen ertoe bij dat beveiligingsmaatregelen op instrumentniveau uw gehele fabriek versterken. Door te vertrouwen op een partner die robuuste beveiligingsmaatregelen in zijn ontwikkelingspraktijken integreert, kunnen organisaties vol vertrouwen digitaliseren, waarbij ze ervoor zorgen dat digitalisering geen nieuwe bedreigingen met zich meebrengt.
